• İçme suları ve bazı endüstri sular (gıda, meşrubat vd.) açısından bulanıklık önemli bir parametredir. Evsel ve endüstriyel atıklarla, yağmur sularının bulanıklığı oldukça yüksektir.

     

    Suda bulanıklığa neden olan maddeler; askıda maddeler, planktonlar ve diğer organik maddelerdir. Bulanıklık suyun optik özelliğini etkiler. Bulanıklık ölçümünün temel prensibi, numuneye gelen ışığın, bulanıklık tarafından absorbe edilmesine ve dağılmasına dayanır.

     

    Formazin Metodu:

    Bu yöntemde formazin polimeri, standart bulanıklık süspansiyonu olarak kullanılır. Hazırlanması kolay olup ışığı dağıtma özelliği kilden ve bulanık doğal su standartlarından daha iyidir. Formazin süspansiyonunun verilen konsantrasyonunun bulanıklığı 40 NTU (Nefelometre Birimi) ile ifade edilir.

     

    Bulanıklığı tayin edilecek su numunelerinin hızla çökelebilen iri sediment ve kalıntı çamur içermemesi gerekir. Hava kabarcıklarının olması ve kullanılan cam kaplardaki lekeler okumada hatalı sonuçlara neden olur. Suda gerçek rengin bulunması da, bulanıklık ölçümlerinin düşük değerler vermesine neden olur. Suyun renkli olmasına neden olan çözünmüş maddeler ışığı bir miktar absorblarlar ve sonuçta ölçülen bulanıklık değerleri gerçek değerden daha düşük olur.

     

    Araç ve Gereçler

    • Türbidimetre: Alet 0.02 NTU bulanıklık farklarını ölçebilen hassasiyette olmalı ve en az 0-10 NTU bulanıklık aralığını ölçebilmelidir.
    • Numune tüpleri, renksiz, cam tüpler: Tüplerin içi ve dışı çok temiz olmalıdır. Üzerinde leke ve tuz varsa yumuşak kağıt ile temizlenmelidir. Numune tüpleri içinde okuma esnasında hava kabarcıklarının olmamasına dikkat edilmelidir.

     

    Reaktifler

    • Bulanıklık içermeyen destile su
    • Stok bulanıklık süspansiyonu: 100 ml’lik ölçülü kapta 5 ml Çözelti 1 ile 5 ml Çözelti 2 karıştırılır. 24 saat 25 °C’de bekletilir ve daha sonra 100 ml’ye tamamlanır ve karıştırılır. Bu süspansiyonun bulanıklığı 400 NTU’dur. Çözelti ve süspansiyonlar 1 ay süre ile dayanır.
      Çözelti 1: 1 g hidrazin sülfat, (NH2)2H2S04, destile suda çözülür ve 100 ml‘ye tamamlanır.
      Çözelti 2: 10 g hekzametilen tetramin (CH2)6S04 bir miktar destile suda çözülür ve destile su ile 100 ml’ye seyreltilir.
    • Standart bulanıklık çözeltileri: 10 ml stok bulanıklık süspansiyonu, bulanıklık içermeyen su ile 100 ml’ye seyreltilir. Bu standardın bulanıklığı 40 NTU olup, haftalık olarak hazırlanmalıdır.
    • Seyreltik bulanıklık standartları: Standart bulanıklık süspansiyonlarından belli miktarlarda alınarak, bulanıklık içermeyen su ile seyreltilmek suretiyle seyreltik bulanıklık standartları hazırlanır.

     

    Deneyin Yapılışı

    • Türbidimetrenin kalibrasyonu: Aletin çalışma talimatnamesine uygun olarak kalibrasyonu yapılır. Alette önceden kalibre edilmiş bir skala yoksa, kalibrasyon eğrisi hazırlanarak alet ayarlanır.
    • 40 NTU’dan daha az bulanıklıkların ölçümü: Numune iyice karıştırılır. Hava kabarcıkları kayboluncaya kadar beklenir. Numune Türbidimetre tübüne yerleştirilir, bulanıklığı doğrudan doğruya aletin skalasından veya bulanıklık kalibrasyon eğrisinden okunur.
    • Yüksek Bulanıklıkların Ölçümü: 40 NTU’dan daha büyük bulanıklık içeren numunelerin seyreltilerek bulanıklıkları 30-40 NTU sınırına düşürülür. Orijinal numunenin bulanıklığı, seyreltik numunenin bulanıklığı ve seyreltme faktörü yardımı ile hesaplanır. Örneğin, 1 hacim numuneye, 5 hacim bulanıklık içermeyen su ilave edildiğinde, seyreltik numunenin bulanıklığı 30 NTU ise; orijinal numunenin bulanıklığı 180 NTU’dur.

     

    Sonucun Hesabı

     
    Bulanıklık: A x (B+C) / C
     
    Burada;
    A : Seyreltik numunede okunan bulanıklık değeri (NTU)
    B : Seyreltme suyu hacmi, ml
    C : Numune hacmi, ml’dir.
     
    Bulanıklık okumaları tabloda verildiği şekilde ifade edilir:
     
    Bulanıklık ölçümlerinin ifade edilmesinde kullanılan hassasiyet değerleri

    Bulanıklık Aralığı, NTU Sonucun İfadesindeki hassasiyet, NTU
    0 – 1 0.05
    1 – 10 0.1
    10 – 40 1
    40 – 100 5
    100 – 400 10
    400 – 1000 50
    1000’den büyük 100

     

    Silisyum Dioksit Metodu:

    Bulanıklılık kolorimetrik yöntemle, ışık enerjisinin dağıtılması esasına göre ölçülür. Ölçüm şekilde belirlendiği üzere ışığın yönünde ya da ışık yönüne dik yapılabilir.

     

    Bulanıklık Tayini

     

    Bulanıklığın belli bir konsantrasyonu olmadığı için Si02 konsantrasyonu esas alınarak ölçülür.

     

    1 mg/L Si02 = 1 Bulanıklık birimi’dir.
    olan bir birim seçilerek değerlendirmeler buna göre yapılır.

     

    Araç ve Gereçler

    • Standart türbidimetre (Hach 2100 ya da benzeri)
    • Erlenler
    • Beherler
    • Nessler Tüpleri (50 ml’lik uzun tüpler)

     

    Reaktifler

    Fuller Toprağı: Çöktürülmüş kurutulmuş ve 200 no.lu elekten elenmiş kil, kaolen veya fuller toprağından 1 gram alınır. 1 litre destile suda çözülür. Bu çözeltinin bulanıklık derecesi 1000 birimdir. Bu çözeltiden 1.5, 2, 2.5, 3, 3.5, 4, 4.5, 5 ml alınarak bulanıklığı 5, 10, 20, 30, 40, 50, 60, 70, 80, 90 ve 100 birim olan standart çözeltiler elde edilir.

     

    Deneyin Yapılışı ve Sonucun Bulunması

    Numune nessler tüpüne konur, standartlarla mukayese edilerek bulanıklık derecesi tayin edilir. Ya da kolorimetreye alınarak 420 nm’de absorpsiyonu okunur. Okumanın kolorimetre ile yapılması durumunda bir kalibrasyon eğrisine ihtiyaç vardır.

     

    Dikkat Edilecek Hususlar

    Stok çözeltide meydana gelebilecek bakteri faaliyetine mani olmak için bu çözeltiye 1 gram HgCl2 ilave edilmelidir. Bulanıklık derecesi 5’ten küçük olan numuneler nefelometre ile, bulanıklığı 5-100 arasında olanlar hazırlanan standartlarla mukayese ile bulanıklığı 100-2000 arasında olanlar ise Jackson türbidimetresi kullanılarak ölçülmelidir.

Yazar

Daha yeşil ve güzel bir Dünya için yola çıkan Yeşil Aşkı, herkesi Dünya’ya zarar vermeden, çevre dostu ve sürdürülebilir bir yaşama davet ediyor. Bütün gayemiz; temiz bir çevre, yaşanabilir bir dünya ve yeşil gören gözlerdir. Yeşil görmeyen gözler, Renk zevkinden mahrumdur.
Twitter Facebook Google+ Linkedin YouTube
Önceki Yazı:Organik Halk Pazarları
Sonraki Yazı:IWES 5.Atık Teknolojileri Sempozyumu ve Sergisi

Yorumlar

Bu yazıya 2 yorum yapılmış.

  1. Selin Karahan

    Merhaba ülkemizde neden 5 NTU yerine 1 ml kabul edilmiştir ve pH 1 birim azaldığında hidrojen iyonun nasıl artış gösterir acaba?

  2. Selin Hanım Merhaba, pH terimindeki “p” harfi eksi(-) logaritmanın matematiksel sembolünden ve “H” harfi ise hidrojenin kimyasal formülünden türetilmişlerdir. pH, Hidrojen konsantrasyonunun eksi logaritması demektir. Yani pH = -log[H+] şeklindedir. Buradan şu [H+]=10-pH formül elde edilir. Buradan anlaşılacağı üzere pH=3 iken [H+]=0,001 olurken pH=2 olduğunda [H+]=0,01 olmaktadır. pH değeri hidrojen iyonu [H+] ile hidroksit iyonunun [OH-] derişimlerinin oranına bağlıdır. Eğer [H+] derişimi [OH-] derişiminden fazla ise çözelti asidik; yani pH değeri 7’den düşüktür. Eğer [OH-] derişimi [H+] derişiminden fazla ise maddemiz bazik; yani pH değeri 7’den büyüktür. Eğer [OH-] ve [H+] iyonlarından eşit miktarlarda mevcutsa pH 7 değerine sahip olmak üzere nötrdür. Bulanıklık ile ilgili sorunuzu anlayamadık.

SİZ DE CEVAP YAZABİLİRSİNİZ

Bu yazı hakkında görüşünüzü belirtin.

Copyright © 2013 - 2017 • Tüm Hakları Saklıdır.